Interview – Louis Tobback, Wivina Demeester en Guy Vanhengel


Ouder en wijzer, luidt het cliché en dat blijkt zowaar te kloppen voor Louis Tobback, Wivina Demeester en Guy Vanhengel. De drie grijze eminenties van Vooruit, cd&v en Open Vld buigen zich over het alsmaar krimpende centrum van de politiek en het aandeel van hun partij daarin.

Tine Peeters – De Morgen


Als de tegenstand niet oplet, zal die smerige campagne tegen Conner Rousseau Vooruit nog stemmen opleveren’

Louis Tobback


Waarom klimt Vooruit uit het dal en cd&v en Open Vld niet?

Tobback: “Zeer veel mensen, ook uit de middenklasse, maken zich zorgen of ze het einde van de maand wel zullen halen. Dat zorgt voor meer aandacht voor de belastingen, de lonen, de pensioenen en de sociale zekerheid. Wij ‘profiteren’ daarvan.

“Zonder PS en Vooruit was de huidige indexpolitiek er niet geweest. De mensen beseffen dat zeer goed.

“Cd&v valt volgens mij tussen alle stoelen tegelijk. Haar religieus cement, de ‘c’, is ook afgebrokkeld. En Open Vld heeft serieuze concurrentie van de N-VA, die de hardcore liberaal aanspreekt, en komt zelf minder geloofwaardig over.”

Demeester: “Bij Vooruit is het succes gekoppeld aan de jonge voorzitter. Hij doet me denken aan Steve Stevaert, die naar de ministerraad kwam met een heel dun kaftje.

“Bij alle agendapunten stond op zijn velletje papier enkel ‘ja’, ‘neen’ of ‘te bediscussiëren’. Inhoudelijk woog hij niet echt.

“Voor cd&v was het beter geweest wanneer Sammy Mahdi meteen was verkozen bij de voorzittersverkiezingen, maar het heeft geen zin daarover te mijmeren.

“Cd&v moet nu terugkeren naar haar ideologie – naar het personalisme, het rentmeesterschap en de solidariteit – en zich niet verliezen in een personencultus. De zorg voor de planeet, bijvoorbeeld, zit in onze genen.

“We moeten tonen waar het verschil zit met de andere Vivaldi-partijen, want nu lijken ze allemaal op elkaar. Gelukkig hebben we krachtige ministers en goede parlementsleden die elkaar respecteren en niet beschimpen.

“Ook de liberalen brengen hun ideologie te weinig naar voren. Ik schrik ervan hoe hard ze achteruitgaan terwijl ze de premier leveren.

Vanhengel: “Cd&v en Open Vld hebben de trein gemist van de sociale media. Vijftig procent van de mensen volgt het nieuws niet. Vroeger volgden zij de mensen die wel mee waren met het nieuws, nu voeden zij zich met sociale media.

“De partijen die klimmen – Vlaams Belang, PVDA en Vooruit – hebben daar uitgekiende en dure campagnes voor. Vroeger bestookten we de brievenbussen met direct mailings, nu moeten we even gedreven de sociale media bestormen.”

Wivina Demeester: 'Voor cd&v was het beter geweest wanneer Sammy Mahdi meteen was verkozen bij de voorzittersverkiezingen.' Beeld Tim Dirven
Wivina Demeester: ‘Voor cd&v was het beter geweest wanneer Sammy Mahdi meteen was verkozen bij de voorzittersverkiezingen.’
Beeld Tim Dirven

Hangt uw partij niet te hard aan Conner Rousseau / Sammy Mahdi / Alexander De Croo?

Tobback: “Zijn personaliteiten belangrijk? Ja. Rousseau spreekt de jongeren aan en Vandenbroucke belichaamt de sérieux in een regering die Bouchez moet trotseren. Een gouden combinatie.

“Aan de andere kant… Zet Rousseau aan het hoofd van cd&v en wij zouden nog steeds vooruitgaan. Cd&v niet, omdat ze geen thema kunnen claimen. Geef mij de auto van Max Verstappen, ik crash binnen 200 meter. Maar zet Verstappen in mijn auto, hij gaat ook niet winnen.

“Als de tegenstand niet oplet, zal die smerige campagne tegen Rousseau ons nog stemmen opleveren. Slachtoffers doen het goed in de Vlaamse opinie. Ik geloof hem in ieder geval op zijn woord. Ik heb nog geen schijn van een hard bewijs gezien.”

Demeester: “Neen, al ben ik een groot voorstander van Sammy. Als een partij wil groeien, moet ze tijdig plaatsmaken voor jonge talenten.

“In 2004, na dertig jaar in de politiek, mocht ik nog verder doen, maar heb ik beslist om plaats te ruimen. Mijn hart bloedt wanneer ik zie hoeveel getalenteerde mensen uit allerlei partijen er nu vertrekken. Zij zijn duidelijk ontgoocheld door de huidige politieke zeden.”

Vanhengel: “N-VA hangt al zo lang aan De Wever. En in mijn hoogdagen deelde Guy Verhofstadt de lakens uit en haalden we gezwind meer dan 20 procent.

“Een partij draait goed als de intermenselijke contacten diepgaand en humaan zijn. Daar moet de partijtop nu aan werken. Hetzelfde geldt voor de regeringen. Ik zie wel foto’s van een barbecue bij De Croo, maar dat overtuigt mij niet.

“In de regering-Dewael aten alle ministers elke vrijdag samen stoofvlees met frieten, wat de kameraadschap bevorderde. En daar werden geen selfies van gemaakt. (lacht)

“Nu doen de ministers continu voorstellen die het de ander moeilijk maken. De huidige generatie veertigers lijkt me ook minder geschikt voor de politiek omdat ze allemaal empathie ontberen en volledig gebiologeerd zijn door kortetermijndenken. Ik denk dan ook dat ze snel plaats zullen ruimen. Neen, ik noem geen namen.”

Zijn de centrumpartijen ‘kapot geregeerd’?

Tobback: “Dat is een absolute dooddoener. Lachaert heeft van Rousseau de kans gekregen om geen hypotheek te leggen op Vivaldi door Bouchez aan de kant te laten staan.

“Zonder Bouchez zou De Croo overkomen als een serieuze eerste minister.

“Het klopt volgens ook mij niet dat zijn maatregelen niet liberaal genoeg zijn. In vergelijking met de rest van Europa staan we er ook beter voor dan we denken.

Bouchez is de olifant tussen het regeringsporselein. Hij probeert zich interessant te maken, maar dat lukt niet eens.”

Demeester: “Wij krijgen vaak het verwijt dat wij altijd in de regering gezeten hebben. Wat is daar mis mee? We moeten veel meer zeggen dat de christendemocratie een goede samenleving heeft opgebouwd met een robuuste sociale zekerheid. Al zijn er natuurlijk wel enkele correcties nodig.”

Vanhengel: “Vijfenzeventig procent van de mensen weet niet eens wie waar in de regering zit.”

Louis Tobback: ‘Conner raad geven doe ik niet. Ik zou wel minder Engelse termen gebruiken dan hij, maar daar wordt hij populair mee en ik niet.’ Beeld Eva Beeusaert
Louis Tobback: ‘Conner raad geven doe ik niet. Ik zou wel minder Engelse termen gebruiken dan hij, maar daar wordt hij populair mee en ik niet.’ Beeld Eva Beeusaert

Zou u nog in deze snelle politieke carrousel kunnen gedijen?

Tobback: “Hoe Conner van hot naar her loopt, tussendoor tv-interviews geeft en mailtjes beantwoordt, ik zou het op mijn vijfentachtigste niet willen proberen. Hoewel. Biden doet het wel in de VS, waarom zou ik het in Vlaanderen dan niet kunnen? (luid gelach)

Demeester: “Destijds ben ik samen met Tobback begonnen. Hij kon enorm hard zijn, maar hij vertrok altijd vanuit een visie. Vandaag is alles persoonlijk geworden.

“Ik ben nog geëngageerd, maar ik zou niet kunnen meespelen in dit spel van voortdurend gestook. Kijk naar staatssecretaris Eva De Bleeker. Het is onbegrijpelijk hoe zij is opzijgezet.”

Vanhengel: “Ik ben er niet rouwig om dat ik stop met het hele circus. Die roep om jeunisme van het publiek snap ik wel niet altijd. Die jongere generaties zijn ook jobhoppers, terwijl de politiek een complexe en traag werkende stiel is. Je hebt toch één of twee legislaturen nodig voor je die onder de knie hebt?”

Welk advies geven jullie aan jullie partijvoorzitter?

Tobback: “Conner en ik hebben een goede afspraak. Hij kan altijd bellen als hij mij nodig heeft. Hem zelf raad geven doe ik niet. Ik zou wel minder Engelse termen gebruiken dan hij, maar daar wordt hij populair mee en ik niet.”

Demeester: “Sammy moet de partij verder herbronnen, en onze kernwaarden steeds herhalen. Wij willen de mensen uit het centrum terug enthousiasmeren. Wij mogen niet polariseren, wij zijn verbindend.

“Wat extra aandacht verdient, is het openbaar vervoer, de zware problemen rond druggebruik en de zorg voor dementerenden.”

Vanhengel: “Tom (Ongena, waarnemend voorzitter, TP) moet de regio’s verantwoordelijk maken voor de lijstvorming. Veel fricties en haantjesgedrag binnen de partij hebben daarmee te maken. Als iedereen zijn lot kent, zullen de spanningen wegebben.”

Heeft uw partij nog genoeg oog voor de lokale inplanting?

Tobback: “Er gaan geen drie dagen voorbij of er zit een boodschap voor de leden in mijn mailbox. Dat is niet meer het persoonlijk contact van weleer, maar die mail gaat wel naar tienduizenden mensen.

“Vroeger mocht je blij zijn als er vijftig man kwam op een plaatselijke bijeenkomst. Halen we 16 à 17 procent op 9 juni, dan zal het lokale leven meer opflakkeren.

“Nog dit: het gaat voor veel partijen geweldig moeilijk zijn de lijsten te vullen. Een Prins Carnaval krijg je misschien nog wel overtuigd, als je geweldig aandringt.”

Vanhengel: “Door het nieuwe kiesdecreet zullen de nationale ‘merken’ stilletjes aan verdwijnen in lokale lijsten van de burgemeester en tegenlijsten. Hierdoor zal je lokale sterkhouders kunnen aantrekken die zonder partij-etiket willen opkomen.

Louis Tobback heeft wel gelijk dat de lijstvorming moeilijker wordt. Mensen willen minder graag zichzelf een etiket opkleven. De politiek is niet meer wervend. De ‘jobhopgeneratie’ heeft dat aan zichzelf te danken omdat ze op sociale media de geloofwaardigheid van het ambt te grabbel gooit.”

Geloven jullie dat er na de verkiezingen een herverkaveling komt? Of zelfs een versmelting van cd&v en Open Vld?

Tobback: “Ik geloof daar niet in. De kiezer is niet zo gek als hij eruitziet.

“Mochten cd&v en Open Vld fuseren, zal maar een deel van de christendemocraten en de liberalen meegaan. Velen van Beweging.net zouden naar ons of naar PVDA overstappen.

“Mochten Vooruit en Groen versmelten, zou je ook meteen een groenere of linksere lijst krijgen. Ik zie eerder een verdere versnippering ontstaan, zoals in Nederland.”

Demeester: “Daar ben ik absoluut geen voorstander van. Wij hebben ooit één keer een kartel gevormd met N-VA, toen zij nog één zetel hadden. Dat is ons niet goed bekomen. Wij hebben hen weer groot gemaakt. Op het moment zelf zag ik wel de voordelen, ik heb me daar in vergist.”

Louis Tobback: 'Zonder Bouchez zou De Croo overkomen als een serieuze eerste minister.' Beeld © Stefaan Temmerman
Louis Tobback: ‘Zonder Bouchez zou De Croo overkomen als een serieuze eerste minister.’ Beeld © Stefaan Temmerman

Maakt de huidige politiek u kwaad?

Tobback: “Wat mij kwaad maakt, is dat vooraanstaande politicologen beweren dat het cordon niet democratisch is. Dat is flauwekul. Zo herleid je hen tot slachtoffers terwijl de simpele democratische waarheid is dat je niemand kunt dwingen met hen te regeren. Zij maken zichzelf untouchable.”

Demeester: “Tuurlijk. Dan denk ik: wat heb ik aan dit gebakkelei? De pers heeft daar ook een aandeel in door haar polariserende vragen.”

Vanhengel: “Ik wind mij erover op en vloek erop zoals ik dat doe wanneer mijn geliefde voetbalploeg geen goal kan maken. Van voetbal ken ik wel niks, van politiek een beetje.”


Louis Tobback, Wivina Demeester, Guy Vanhengel.
Beeld Thomas Sweertvaegher / Stefaan Temmerman / ID / Bart Dewaele

Lees ook

Portret van Jos D’Haese – De TikTok-communist met 133.000 volgers
De Machtwacht – Wie de verkiezingen wil winnen, moet wel geld verbranden op de sociale media
Volgers gezocht ( 1 ) – De bokswedstrijd op Tiktok is begonnen

Vul hieronder de zoekopdracht Verkiezingen 2024 in en vind meer berichten.


Bron: De Morgen

Naar Facebook

Naar de website


Scroll naar boven