Leef-Tijd – Karen van Winkel (50)


Ik heb het nog nooit gedaan, dus ik denk dat ik het wel kan. Van cafébazin over fotografe tot debuteren met een roman op haar vijftigste: Karen van Winkel (50) leeft met het motto van Pippi Langkous in het achterhoofd. ‘Ik heb altijd geluisterd naar mensen die iets in me zagen wat ik zelf niet had gezien.’

Joke Van Caesbroeck – De Standaard


‘Het is nooit te laat om iets voor het eerst te doen’

Karen van Winkel


‘Voor het eerst in mijn leven heb ik het idee dat mijn leeftijd helemaal klopt met mijn gevoel. Ik had ook geen probleem met vijftig worden, hoewel de maatschappij je aanpraat dat je daar veel spel van moet maken, of in een soort kramp moet schieten.

‘Ik voel net een grote tevredenheid. Een rust.

‘De enige grote verandering is dat vrouwen rond die leeftijd in menopauze gaan. Maar ook op dat vlak heb ik in mijn omgeving gezien dat hoe harder je daartegen vecht, hoe erger je het voor jezelf maakt.

‘Dat is denk ik de belangrijkste les die het leven me leerde: er zit veel geluk in de aanvaarding.’

‘Wat niet betekent dat je niet meer mag dromen, of niet meer ambitieus mag zijn. Zeker als er opnieuw tijd vrijkomt.

‘Mijn twee zonen, Oscar en Olav, zijn nu 23 en 21. Het opvoeden zit erop. Ook dat vind ik leuk aan deze midlife-fase: er komt weer meer tijd vrij voor jezelf. Al hoeft de toekomst voor mij niet per se groots te zijn.

‘Ik ben geen fan van quotes, maar enkele jaren geleden kwam ik er eentje tegen waarin ik me helemaal kan vinden, ik overweeg zelfs om het ooit te laten tatoeëren:


“Tevredenheid is elke dag opnieuw verlangen naar wat je al hebt.”

Comfortabele frak

‘Toen ik jonger was, was ik onrustiger. Ongeduldiger. Ik wilde heel veel dingen tegelijk doen, was ook niet bevreesd om te springen.

‘Als jongvolwassene kwam ik met de trein uit Limburg naar Antwerpen om te studeren. Pers en Communicatie, aan de hogeschool.

‘Tijdens mijn studies leerde ik mijn man kennen. Ik was 21, hij 27. Voordien had ik wel al liefjes gehad, maar dat waren jongens. Dit was een echte man, die al werkte, en rondreed in een knaloranje kever. We zijn intussen dertig jaar samen. Hij voelt als een comfortabele frak. Zo een hele goeie vintage jas (lacht).’

‘We hebben al vele watertjes doorzwommen. Toen ik 24 was, namen we samen een café over. Een sprong in het diepe. Vijf jaar lang werkten we heel hard, maar het was ook een gouden tijd.

‘Ik nam soms foto’s mee naar het café die ik maakte van Oscar als baby. Op een dag zei een vaste klant, een fotograaf, dat ik talent had. Dat ik daar iets mee moest doen. Ik kreeg al zijn gebruikte materiaal, dat zeker een half miljoen Belgische frank waard was, op voorwaarde dat ik fotografie zou gaan studeren. Ik heb geluisterd.’

‘Later ben ik ook beginnen schrijven, een skill die ik geleerd had op de hogeschool maar nog nooit had ingezet. Ik heb van de combinatie van woord en beeld mijn beroep gemaakt.

‘Ik maakte woon- en reisreportages voor verschillende magazines. Als freelancer. Maar de gouden tijd van de magazines ligt achter ons.

‘Vier jaar geleden heb ik het geweer van schouder veranderd. Ik lever nog steeds woord en beeld, maar dan aan ondernemers. Ik zit nu dus aan de commerciële kant.’

‘Ik heb mijn leven lang allerlei cursussen gevolgd. Van lettertekenen over zuurdesembrood leren bakken tot zeep maken en koord knopen.

‘Een leraar creatief schrijven zei me dat ik misschien moest nadenken over een boek, dat er een verhaal in me zat. Voor de tweede keer in mijn leven zag iemand iets in me wat ik zelf niet had gezien. En voor de tweede keer luisterde ik.

‘Mijn eerste roman, Het verhaal van Robert, kwam in januari uit. Het was het traagste project dat ik ooit afwerkte, ik deed er twee jaar over, maar wel eentje dat me het meeste voldoening schonk.’

‘Zo zie je maar dat het nooit te laat is om iets voor het eerst te doen. Debuteren met een boek op je vijftigste? Waarom niet! Het is zelfs zo dat ik dat boek niet eerder in mijn leven had kunnen schrijven. Ik had die levenservaring nodig.

‘Toen ik almaar vaker wakker werd ’s nachts met allerlei verhaallijnen in mijn hoofd, werd het dwingend. Ik moest het schrijven, al was het maar voor mijn eigen nachtrust (lacht).’

Pippi Langkous

‘Alles wat ik doe, doe ik vanuit levenslust en nieuwsgierigheid. Maar niet in het wilde weg, ik houd ervan om nieuwe dingen grondig aan te pakken.

‘Fotograaf worden? Oké, maar dan wilde ik daarvoor wel opnieuw naar school gaan.

‘Een boek schrijven? Goed, maar dan huur ik wel een goede schrijfcoach in.

‘Als je iets nieuws wil leren, moet je niet te beroerd zijn om een beroep te doen op experts. Maar wél met dat Pippi Langkous-motto in het achterhoofd: ik heb het nog nooit gedaan, dus ik denk dat ik het wel kan.’

‘Zo ging het ook met het ouderschap. Ik was zeker geen clichématige moederkloek. Toen Oscar en Olav nog erg klein waren, was ik vaak een week of tien dagen weg om reisreportages te maken.

‘Niet iedereen staat achter die manier van leven en opvoeden, maar ik dacht: hé, ik heb gewoon een hele goeie man die dat óók allemaal kan. Bovendien laat je aan je kinderen impliciet een sterke vrouw zien die alleen durft te reizen en doet wat ze graag doet.’

‘Mijn beste vriendin San noemde me ooit een mestkever. Ze bedoelt: iemand die van stront mest kan maken. Voor mij zijn dat ook de ware levenskunstenaars, mensen die iets doén met de tegenslagen in hun leven’

Karen van Winkel

‘Ik was niet zo’n meisje dat al heel vroeg wist dat ze kinderen wilde. In mijn jeugd waren het ook altijd mijn nichtjes die gevraagd werden om te babysitten, om de een of andere reden werd ik daarvoor niet geschikt geacht (lacht).

‘Maar toen ik 27 was, en mijn man en ik financieel wat stabiliteit begonnen te verwerven nadat we al drie jaar het café hadden uitgebaat, begon het toch te kriebelen. Alleen had ik de combinatie van zwanger zijn en een kind krijgen én ook nog eens cafébazin zijn, nogal onderschat.’

‘Ik spreek over een tijd waarin er nog volop gerookt werd in de cafés. Daar stond ik dan, met een bolle buik in de smoor. Ook de uren waren moeilijk te combineren. In die tijd hingen mensen vaak nog tot ’s morgens vroeg op café.

‘Als mijn man zei dat hij vroeg thuis zou zijn, betekende dat rond een uur of één ’s nachts. Toen Oscar bijna twee was, hebben we het café verkocht. Niet veel later was ik zwanger van Olav.’

‘De moeilijkste periode in mijn leven was toen Olav begon te puberen. Hij was heel rebels. Het waren zes enorm lastige jaren, die op mij als moeder een grote impact hadden.

‘Toen hij twintig werd, zijn we met ons tweeën naar Barcelona gereisd. Een door corona uitgestelde reis die ik hem cadeau had gedaan voor zijn achttiende verjaardag. Daar hebben we fantastische gesprekken met elkaar gevoerd. Sindsdien gaat het een stuk beter.’

Goede vrienden

‘Het is erg lastig om als moeder te beseffen dat het de foute kant kan opgaan met een van je kinderen. Maar die moeilijke tijd is net ook een van de leerrijkste periodes in mijn leven geweest.

‘Er werd mij een spiegel voorgehouden: wat kan ik doen om dit beter te maken? Ik ben zelfs een opleiding tot coach gaan volgen, niet zozeer om daar zelf iets mee te doen, maar vooral om beter te leren omgaan met de situatie.’

‘Ouderschap is leren loslaten. Nu mijn beide zonen prille twintigers zijn, lukt me dat veel beter. Ze zijn zelf verantwoordelijk voor hun leven en zijn nu ook oud genoeg om dat in te zien.

‘Toen mijn jongste zoon me onlangs zei dat elke keuze die je maakt gevolgen heeft, besefte ik dat het inzicht er was. Dat deed me heel veel deugd.’

‘Mijn beste vriendin San noemde me ooit een mestkever. Ze bedoelt: iemand die van stront mest kan maken. Voor mij zijn dat ook de ware levenskunstenaars, mensen die iets doén met de tegenslagen in hun leven.

‘Want of er je dingen overkomen, is niet de vraag. Wel hoe je daarmee omgaat. In een slachtofferrol kruipen kan iedereen, de kunst zit in het kijken wat je eruit kan leren. Hoe het je misschien zelfs vooruit kan helpen.’

‘Ik vind het fantastisch wanneer goeie vrienden je zulke inzichten kunnen meegeven. Er wordt vaak gezegd dat je je echte vrienden pas leert kennen als je in de shit zit. Maar ik vind het omgekeerde even waar. Echte vrienden leer je ook kennen als het goed gaat, als je dingen verwezenlijkt. Wie staat er dan zonder afgunst aan de zijlijn te applaudisseren?’

‘Ik ben milder geworden met het ouder worden, ik heb een groter mededogen. Ook ten aanzien van mijn eigen ouders. Als puber heb je de neiging om hen vooral vervelend te vinden. Nu ik hen ouder zie worden, denk ik: zij hebben ook zo hard hun best gedaan.

‘Mijn vader lijdt aan parkinson. Mijn schoonvader heeft dementie. Twee sterke mannen die je stilletjes ziet achteruitgaan, dat is enorm hard. En tegelijkertijd maakt het je ook zachter en milder.’

‘Ik wil heel graag nog een stuk van de wereld zien. Ik hoef niet per se heel ver weg te zijn, ook binnen Europa valt er nog veel nieuws te ontdekken. Al koester ik ook nog de zotte droom om samen met mijn man in de auto te stappen en helemaal tot in China te rijden. Of van Alaska tot in Vuurland. Zo eens een heel jaar weg zijn, dat lijkt me heerlijk.’

‘Hoewel er een bepaalde rust over me gekomen is, heb ik op mijn vijftigste nog altijd evenveel goesting in het leven.

‘Onlangs ging ik kijken naar een flamencoshow, fantastische mannen die in vrouwenkleren flamenco dansten. Geweldig. En alweer was mijn allereerste reflex: oh, zou ik dat niet ook nog eens proberen? (lacht).’

Het verhaal van Robert

Karen van Winkel: ‘Hoewel er een bepaalde rust over me is gekomen, heb ik nog altijd evenveel goesting in het leven.’ Kaat Pype

Tweewekelijks vertelt iemand van telkens weer een andere leeftijd hoe die in het leven staat. Wilt u dat ook doen? Mail naar joke@jokevancaesbroeck.be


Lees ook

Alle berichten in deze categorie


Bron: De Standaard

Naar Facebook

Naar de website


Scroll naar boven