Interview – Jonathan Holslag – Ongeveer alles wordt tussen China en Amerika bedisseld


Tijdens een tweedaags bezoek aan China en Xi Jinping mikt de Amerikaanse president Donald Trump op flink wat economische deals. Al hopen de VS dat de ontmoeting ook tot een einde van de oorlog met Iran kan leiden, aldus professor internationale politiek Jonathan Holslag (VUB).

Pieter Gordts – De Morgen

13 mei 2026

Leestijd: 5 min


Wat staat er op de agenda in Peking deze week?

“Drie grote dossiers domineren de agenda:

  • Iran
  • De economische betrekkingen
  • Taiwan

“De Amerikanen willen voor wat betreft Iran vooral de Chinezen aan boord voor een VN-resolutie met maatregelen die ze voorbereiden. Moskou en Peking liggen voorlopig dwars. Verder wil Washington dat Peking druk zet op Iran om tot een akkoord te komen.

“Op vlak van economie heeft Trump een grote zakendelegatie mee, met Boeing en afgevaardigden uit de landbouwsector. Zij hopen allemaal op deals.

Trump wil ook een board of trade oprichten met China om zo te komen tot meer evenwichtige handel.

“Dan is er ook Taiwan. Peking foetert over de 11 miljard aan wapens die de VS richting Taiwan willen sturen. Ze willen inspelen op Trumps opportunisme om de verbintenissen ten aanzien van Taiwan af te zwakken.

“Tot slot zal er ook over artificiële intelligentie gesproken worden. Beide landen willen afspraken over AI-veiligheid en de wederzijdse restricties.

“China wil graag de beperkingen in de handel van de Nvidia chips zien verdwijnen. Al blazen ze warm en koud tegelijk: ze willen die chips graag opnieuw invoeren, maar hebben zich ook voorgenomen om hun afhankelijkheid van de VS af te bouwen.”

Gaat de ontmoeting dan vooral over handel of over Iran?

“Als het van Trump afhangt, zal het vooral gaan om economische deals.

“Een van de factoren waardoor het vertrouwen in de president taant, is dat de Amerikanen niet zo opgezet zijn met zijn economisch beleid. Grote deals in bijvoorbeeld de uitvoer van soja kunnen dat blazoen helpen oppoetsen.

“De tech-goeroes en andere zwaargewichten in de delegatie hopen op meer toegang tot de Chinese markt.

Musk heeft met Tesla enorme belangen in China. Die bedrijfsleiders zullen dit bezoek ook aangrijpen om Trump te bewegen tot terughoudendheid in zijn handelsbeleid en zijn protectionistische instincten te temperen.”

Met welke wapens trekt Trump naar China, nu zijn tarieven almaar meer worden aangevallen in eigen land?

“Beide partijen zijn kwetsbaar. De Chinese economische groei vertraagt. Maar toch lijken mij vooral de Amerikanen verzwakt.

“Om te beginnen heeft de rechterlijke macht Trump teruggefloten voor wat betreft de invoerheffingen.

“Tegelijk slaagt China er goed in de uitvoer te heroriënteren. Trumps harde handelsbeleid werkt dus maar beperkt.

“En dan is er ook nog Iran.

“De hoge energieprijzen wegen natuurlijk ook op China, maar toch vooral op de binnenlandse populariteit van Trump, de geloofwaardigheid van de VS als een strategische speler in het Midden-Oosten en de kracht van de Amerikaanse troepen in Azië.

“Amerika heeft hier China meer nodig dan omgekeerd.”

Jonathan Holslag: ‘Het is typisch China om niet op de voorgrond te treden in grote internationale conflicten.’
Bron Damon De Backer

Bevestigt deze top niet vooral dat China machtiger is geworden door zijn voorsprong in hoogtechnologische sectoren en de grote troef van de toegang tot zeldzame edelmetalen?

“Ik denk niet dat China echt technologische voorsprong heeft genomen. In veel domeinen, zoals AI, hebben de Amerikanen nog de lead.

“Voor sommige toepassingen, zoals batterijen, EV’s (elektrische voertuigen, red.) en dergelijke, liggen de Chinezen inderdaad wel voor, maar het blijft toch vooral een nek-aan-nek-race.

“De Amerikanen zijn zich in een aantal domeinen aan het herpakken, zoals mijnbouw en het beveiligen van de bevoorrading van zeldzame aardmetalen.”

Wat mogen we verwachten inzake Iran?

“Moeilijk te zeggen. Als het van Trump afhangt, zou hij bereid zijn om compromissen ten aanzien van Taiwan te maken om ruimte voor compromissen in de oorlog met Iran te kopen.

“Maar er zijn voldoende realo’s die hem dat uit zijn hoofd proberen te praten. De posities van Washington en Teheran liggen voorlopig mijlenver uiteen.”

Waarom zet Peking niet meer openlijk druk op Teheran om de oorlog te stoppen?

“Het is typisch China om niet op de voorgrond te treden in grote internationale conflicten.

“Het komt Peking strategisch ook niet slecht uit dat de VS zijn eigen geloofwaardigheid in de regio ondergraaft.

“Daarnaast heeft China intussen geleerd dat er vroeg of laat sowieso opnieuw handel zal gevoerd worden met hen.

“Ten derde ziet ook China dat Iran verdeeld is en stelt het zich zo ambigu mogelijk op om alle opties open te houden.”

Wie van de twee zal hier nu het sterkste uitkomen?

“Dat is moeilijk te voorspellen. Op korte termijn profiteert China van de benadering van Trump: hoe turbulenter de binnenlandse politiek in de VS, hoe beter voor Peking.

“Maar Amerika blijft een republiek en Trump blijft – wellicht – niet eeuwig. Zoals ik al zei: beide landen liggen nek aan nek.”

Is dit hoe diplomatie voortaan zal verlopen, via bilaterale contacten en niet via internationale organisaties?

“Ik denk dat de essentie van internationale diplomatie altijd via bilaterale contacten is gegaan.

“Wel is het zo dat de Chinezen en Amerikanen zichzelf meer dan ooit als de twee onoverkomelijke machten beschouwen en dat wij er tussenin vallen.

“Die schrik ontstond tien jaar geleden in Europa en die indruk krijg je nu opnieuw.

“Ongeveer alles wordt tussen China en Amerika bedisseld.

“De Chinezen hebben ons duidelijk als diplomatiek zwaargewicht voorbijgestoken en de VS toont weinig belangstelling om nog veel met ons te doen.”


President Donald Trump en de Chinese leider Xi Jinping tijdens hun vorige ontmoeting op 30 oktober 2025. Bron Haiyun Jiang / NYT

Lees ook

Klik op de hyperlinks hieronder
en vind meer berichten

Jonathan Holslag

,


Bron: De Morgen

Welkom op Facebook

Welkom op Bluesky

Naar de website


Scroll naar boven