‘Onze verhoging naar 2 procent van het bbp voor defensie is al heel veel’, zegt minister Theo Francken (N-VA). Toch zal het volgens hem gewoonweg niet volstaan voor de NAVO.
Jeroen Van Horenbeek – De Morgen
13 juni 2025
Leestijd: 4 min
Eerst en vooral: Francken is tevreden over het resultaat van zijn ‘Franse tournee’ donderdag. Die heeft de belofte opgeleverd van zijn ambtgenoot Sébastien Lecornu dat ons land meer economische return mag verwachten van militaire bestellingen bij de zuiderburen. Vandaag valt dat tegen.
Francken: “Misschien al in juli, maar anders zeker tegen september willen we een duidelijk akkoord hebben met Frankrijk over ons militair partnerschap. Met Nederland hebben we dat al.
“Uiteraard moeten de onderhandelingen nog gevoerd worden, maar dit kan onze industrie klaarheid geven: wie wat mag doen. Er komt goed nieuws aan voor onze eigen defensie bedrijven.”
De Fransen begrijpen: ook wij moeten verdienen aan onze bestellingen?
“Frankrijk wil de leiding nemen in de Europese defensie. Maar dan moet Frankrijk natuurlijk ook wel het goede voorbeeld geven en iemand anders het licht in de ogen gunnen. Ze moeten tonen dat ze van goede wil zijn. We hebben dat duidelijke signaal wel gekregen.
“Eerlijk gezegd: gelukkig. Na het verhaal met FN Herstal deze week (het bedrijf mag van een Franse rechter geen concurrent opkopen, JVH) heb ik toch even mijn twijfels gehad.”
Heeft de regering nu een standpunt over de toekomstige NAVO-norm?
(rolt met ogen) “Eigenlijk weten we het al sinds vorige week, hè. We gaan onder die 5 procent van het bruto binnenlands product niet meer uit kunnen. Als je daaraan twijfelt dan begrijp je niet wat er geopolitiek speelt.
“Ons land zal wel maximale flexibiliteit vragen. Wat ik vorige week donderdag na de bijeenkomst van de defensieministers van het bondgenootschap ook gezegd heb trouwens.”
Wat betekent maximale flexibiliteit dan: dat we tien jaar nodig hebben?
“Meer tijd hebben we sowieso nodig. Misschien kunnen we nog de verhoudingen binnen de nieuwe uitgavennorm wat aanpassen: van 1,5 procent naar 2 procent voor veiligheid. Maar dat wordt moeilijk
(Nu wordt gemikt op 3,5 procent aan militaire uitgaven en nog 1,5 procent aan uitgaven rond onder meer cyberveiligheid en infrastructuur).
“Ook de vraag voor een jaarlijkse stijging van de uitgaven lijkt me niet realistisch gezien de staat van de Belgische begroting. Onze verhoging naar 2 procent is al heel veel.”
Begrijpt de rest van de regering al: de NAVO-norm zal 5 procent worden?
(gepikeerd) “Daar ga ik niet op ingaan. Daarvoor moet je naar hen bellen. Ik weet sinds vorige week dat ze heel snel opnemen en reageren. Misschien doen ze dat nog eens
(Toen vroeg cd&v-voorzitter Sammy Mahdi hardop of het geld plotseling aan de bomen groeit, JVH).
“Ik geef geen commentaar op dat soort vragen, want anders is het morgen weer spel.
“Als journalist is het misschien leuk om te stoken, maar kijk gewoon naar de feiten. Die spreken voor zich.”
Een heel moeilijk debat dient zich aan binnen de meerderheid.
“In haar paasakkoord heeft de regering afgesproken om te wachten tot de NAVO-top in Den Haag en om daarna dan een discussie te hebben.”
In dat akkoord staat ook dat u een investeringsplan klaar moet hebben.
“Maar dat is klaar, hè. De regering heeft mij gevraagd om mijn investeringsplan voor te bereiden en het ligt op tafel. Er is achter de schermen al stevig over doorgesproken.
“Of we nog een akkoord vinden voor de NAVO-top in Den Haag eind deze maand, dat zullen we zien.
“Mijn taak is volbracht, in slechts enkele maanden tijd. De vorige regering heeft jaren gedaan over zo’n oefening.”
Voelt u zich geviseerd?
“Helemaal niet, maar iedereen zou beter een beetje rustig blijven.”
De hervorming van de militaire pensioenen is nog zo’n moeilijk dossier…
“We zijn volop bezig met de sociale onderhandelingen. Ik heb de legervakbonden dinsdag gezien. Die hervorming moet ik nog proberen rond te krijgen, stap voor stap.
“Ik begrijp militairen, hè. Langer werken voor minder pensioen: dat is geen leuke boodschap om te horen. Evenmin om te brengen.
“Maar voor ambtenaren geldt hetzelfde. Ook hun pensioen zal voortaan berekend worden op de hele loopbaan. Dat geldt voor iedereen.”
Lees ook
Lees ook
Klik op de hyperlink hieronder
en vind andere berichten
Bron: De Morgen