Ik probeer echt eerlijk te zijn in mijn analyse van het drama tussen Trump, Poetin, Zelensky en Europa dat zich de afgelopen weken heeft afgespeeld. Voorlopig voel ik me erg ongemakkelijk bij de hele situatie, schrijft Thomas L. Friedman, columnist en journalist bij The New York Times.
Thomas Friedman – De Morgen
21 augustus 2025
Leestijd: 8 min
Ik probeer een evenwicht te vinden tussen de prijzenswaardige wens van president Donald Trump om een einde te maken aan de moorddadige oorlog in Oekraïne en de uiterst persoonlijke, impulsieve en vaak belachelijke manier waarop hij dat doet.
Inclusief de energie die alle betrokkenen moeten steken in het voeden van zijn ego en het ontwijken van zijn woede, nog voordat men toekomt aan de helse compromissen die nodig zijn om vrede te sluiten.
Ik heb sinds het begin van mijn carrière in 1978 veel diplomatieke onderhandelingen gevolgd, maar ik heb nog nooit meegemaakt dat een van de leiders − in dit geval de Oekraïense president Volodymyr Zelensky − de behoefte voelde om de Amerikaanse president ongeveer vijftien keer te bedanken in de vier en een halve minuut dat hij hem toesprak in aanwezigheid van de pers.
Om nog maar te zwijgen van de vleierij waarmee onze andere Europese bondgenoten hem ook moesten overladen.
- Als onze bondgenoten zoveel energie moeten steken in het bewaren van de vrede met de president, nog voordat ze zelfs maar beginnen na te denken over hoe ze vrede kunnen sluiten met Vladimir Poetin
- Wanneer ze voortdurend over hun schouder moeten kijken om te voorkomen dat Trump hen in de rug schiet met een bericht op sociale media, voordat Poetin hen van voren aanvalt met een raket
- Wanneer de president niet begrijpt dat wanneer Poetin tegen Oekraïne zegt: “Trouw met mij of ik vermoord je”, Zelensky meer nodig heeft dan alleen een Amerikaanse relatietherapeut
Dan vraag ik me af: hoe gaat dit ooit werken?
Anders dan de anderen
Vooral omdat alles in mij zegt dat Trump niet begrijpt waar deze oorlog in Oekraïne echt om draait.
Trump is anders dan alle Amerikaanse presidenten van de afgelopen tachtig jaar.
Hij voelt geen enkele solidariteit met de trans-Atlantische alliantie en haar gedeelde inzet voor democratie, vrije markten, mensenrechten en de rechtsstaat.
Ik ben ervan overtuigd dat Trump de NAVO ziet als een winkelcentrum dat eigendom is van de VS en waarvan de huurders nooit genoeg huur betalen.
Hij beschouwt de Europese Unie als een concurrerend winkelcentrum dat hij graag zou sluiten door het met invoerheffingen te overladen.
Het idee dat de NAVO de speerpunt is dat de westerse waarden beschermt en dat de Europese Unie misschien wel de beste moderne politieke creatie van het Westen is, is Trump vreemd.
Ik ben het dan ook eens met Bill Blain, een in Groot-Brittannië gevestigde obligatie handelaar en economisch analist, die maandag schreef:
“Hoezeer Europese leiders Trump ook met vleierij overladen, het is duidelijk dat de fundamentele band van vertrouwen die ten grondslag lag aan het tachtigjarige succes van de trans-Atlantische economie, die de VS decennialang zo goed van pas is gekomen, nu is verbroken.
“Het einde van de trans-Atlantische economie zal de wereldeconomie ingrijpend veranderen, in het voordeel van Azië en nieuwe handelsrelaties.”
Als Poetin voor Trump heeft gebeden, dan is dat omdat geen enkele andere Amerikaanse president zo gemanipuleerd kan worden als Trump
Het verbaast me dan ook niet dat Trump geen enkele behoefte voelt om Oekraïne in het Westen op te nemen of te begrijpen dat Poetins invasie slechts een stap was om het Westen te vernietigen als wraak voor het uiteenvallen van de Sovjet-Unie.
Hoe weet ik dat Trump doof is voor al deze argumenten?
Luister maar naar het interview dat zijn speciaal gezant Steve Witkoff in maart gaf aan Tucker Carlson, na Witkoffs tweede ontmoeting met Poetin in het Kremlin.
Hier is een fragment:
Tucker Carlson: “Wat vond u van hem?”
Steve Witkoff: “Ik vond hem aardig. Ik vond dat hij eerlijk tegen me was…
“Trouwens, hoe kunnen we een conflict oplossen met iemand die aan het hoofd staat van een grote kernmacht, tenzij we vertrouwen en goede gevoelens voor elkaar opbouwen?
“Tijdens mijn tweede bezoek werd het persoonlijk. President Poetin had een prachtig portret van president Trump laten maken door een vooraanstaande Russische kunstenaar en gaf dat aan mij met de vraag het mee naar huis te nemen voor president Trump, wat ik ook heb gedaan. Het is in de krant verschenen, maar het was een heel gracieus gebaar.
“En Poetin vertelde me een verhaal, Tucker, over hoe hij, toen de president werd neergeschoten, naar zijn plaatselijke kerk ging en zijn priester ontmoette en voor de president bad. Niet omdat hij de president van de Verenigde Staten was of president van de Verenigde Staten zou kunnen worden, maar omdat hij bevriend met hem was en voor zijn vriend bad”, gaat Witkoff verder.
“En ik kwam thuis en bracht die boodschap over aan onze president en gaf hem het schilderij, en hij was er duidelijk door geraakt. Dit is dus het soort band dat we hebben kunnen herstellen door middel van communicatie, waarvan veel mensen zouden zeggen dat ik dat niet had moeten doen, omdat Poetin een slechterik is.
“Ik beschouw Poetin niet als een slechterik. Het is een gecompliceerde situatie, die oorlog en alle factoren die ertoe hebben geleid.
Het is nooit slechts één persoon, toch?”
Zo concludeert Trumps gezant voor het Midden-Oosten.
Het wordt nog erger.
Trump is zo misleid door Poetins aard dat hij tijdens zijn topontmoeting met Europese leiders op maandag via een open microfoon tegen de Franse president Emmanuel Macron zei:
“Ik denk dat hij een deal voor mij wil sluiten. Begrijp je dat? Hoe gek het ook klinkt.”
Kan iemand één CIA-analist of Amerikaanse diplomaat in Moskou noemen die Witkoff en Trump momenteel adviseert?
Ik durf te wedden dat er geen enkele is, want geen enkele serieuze analist of Rusland-expert zou hen zeggen:
“We zijn tot de conclusie gekomen dat jullie gelijk hebben en wij allemaal ongelijk:
Poetin is geen slechterik, hij wil alleen maar een rechtvaardige vrede met Oekraïne.
Als hij jullie vertelt dat hij naar de kerk is geweest en voor president Trump heeft gebeden, moeten jullie hem geloven.”
Poetin is een slechterik.
Hij is een koelbloedige moordenaar. Hij is geen vriend van de president. Dat is een fantasie van Trump
Sorry, als Poetin echt voor het leven van Trump heeft gebeden, dan is dat omdat hij weet dat geen enkele andere Amerikaanse president zo gemakkelijk gemanipuleerd kan worden als Trump.
Poetin is niet op zoek naar “vrede” met Oekraïne en is dat ook nooit geweest. Zoals ik al eerder heb geschreven, is hij op zoek naar een ‘stukje Oekraïne’ − eigenlijk het hele stuk, als hij dat kan krijgen.
Dus ik eindig waar ik begon: Trump en Witkoff hebben gelijk dat ze de oorlog en al het doden willen stoppen. En het is niet verkeerd om daarover regelmatig met Poetin te communiceren.
Ik ben voor het einde van de oorlog en voor communicatie. Maar om deze oorlog op een duurzame manier te beëindigen, moet je begrijpen wie Poetin is en wat hij van plan is.
Poetin is een slechterik. Hij is een koelbloedige moordenaar. Hij is geen vriend van de president. Dat is een fantasie die Trump graag voor waar aanneemt.
Waarheid vertellen
Als je dat eenmaal begrijpt, kom je tot maar één conclusie: de enige duurzame manier om deze oorlog te beëindigen en te voorkomen dat hij terugkomt, is een massale, consistente westerse toezegging om Oekraïne militaire middelen te geven.
Die middelen zullen Poetin ervan overtuigen dat zijn leger zal worden verslagen.
De Verenigde Staten moeten ook veiligheidsgaranties bieden die Rusland ervan zullen weerhouden dit nog eens te proberen, en onze Europese bondgenoten aanmoedigen om te beloven dat Oekraïne op een dag tot de EU zal toetreden en zo voor altijd verankerd wordt in het Westen.
Poetins straf voor deze oorlog moet zijn dat hij en zijn volk voor altijd naar het Westen moeten kijken en een Oekraïne zien, ook al is het een kleiner Oekraïne, dat een bloeiende Slavische, vrije markteconomie is, in tegenstelling tot Poetins tanende Slavische, autoritaire kleptocratie.
Maar hoe zal Trump ooit die waarheid leren, als hij in feite het personeel van de Nationale Veiligheidsraad heeft verlamd en het ministerie van Buitenlandse Zaken heeft ingekrompen en gecastreerd.
Hij heeft het hoofd van de Nationale Veiligheidsdienst en zijn plaatsvervanger ontslagen op advies van een complotdenker als Laura Loomer en hij heeft Tulsi Gabbard, een fan van Poetin, benoemd tot directeur van de nationale inlichtingendienst.
Wie zal hem de waarheid vertellen? Niemand.
Niemand behalve de woeste aarde van Oekraïne.
- In de loopgraven in de Donbas is de waarheid te vinden.
- In de 20.000 Oekraïense kinderen die volgens Kiev door Poetin zijn ontvoerd, is de waarheid te vinden.
- In de ongeveer 1,4 miljoen Russische en Oekraïense soldaten die zijn gedood of gewond geraakt, schuilt de waarheid.
- In de Oekraïense burgers die zijn gedood door Russische drones op hetzelfde moment dat Trump de rode loper uitrolde voor Poetin in Alaska, schuilt de waarheid.
Hoe langer Trump deze waarheden negeert, hoe meer hij zijn vredesstrategie opbouwt − niet op expertise, maar op zijn opgeblazen zelfbeeld en zijn on-Amerikaanse, antiwesterse houding − hoe meer dit zijn oorlog zal worden.
En als Poetin wint en Oekraïne verliest, zullen Trump en zijn reputatie onherstelbare schade oplopen, nu en voor altijd.
© The New York Times
Lees ook
Overzicht
Lees alle berichten in deze categorieën
Bron: De Morgen