Mij zal het niet verbazen dat straks weer de riedel opklinkt dat klimaatbeleid ‘haalbaar en betaalbaar’ moet blijven en dat er dus niets moet gebeuren, schrijft hoofdcommentator Bart Eeckhout.
Bart Eeckhout – De Morgen
17 augustus 2026
Leestijd: 3 min
Er gaat iets ontroerends uit van de solidariteit in de hulpverlening bij catastrofes zoals de natuurbrand in de Hoge Venen. Het is moeilijk om onbewogen te blijven bij de inzet van de vele brandweerlui, agenten, soldaten, maar ook landbouwers en vrijwilligers.
Toch zit er ook iets triests in de aanblik van al dat engagement.
Het is mooi dat zelfs de waterkanonnen van de politie worden ingezet om het vuur te bestrijden, maar tegelijk is het ook een schrijnend symbool van machteloosheid en onderschatting van de risico’s.
Alsof we met pijl en boog het buskruit van het klimaat- en natuurgeweld moeten proberen bevechten. Dankbaarheid tegenover de hulpverleners mag die evaluatie niet in de weg staan.
Ingewikkeld hoeft de diagnose niet te zijn. België is niet voorbereid op de niet meer zo heel erg nieuwe realiteit van klimaatverstoring die nu ook concrete risico’s en rampspoed voortbrengt. Punt.
Aan waarschuwingen geen gebrek.
Vorig jaar leverde het Centrum voor Risicoanalyse van Klimaatverandering (Cerac) een uitvoerig rapport af met 28 prioritaire risico’s die een gevolg zijn van de klimaatverandering.
De bedreiging van ecosystemen door droogte, hitte of juist wateroverlast is een van de punten waar het Centrum meer daadkracht adviseert.
Want nu, schrijft het Cerac visionair, “is de beleidsvoorbereiding beperkt, zijn de bestuursstructuren versnipperd en is de monitoring onvolledig”.
Zo eindig je dan met een uitgedroogd natuurreservaat, een tekort aan blusmiddelen en beleidsstructuren die op het moment zelf moeten ontdekken wie wat kan doen.
Vingerwijzen
Met het rondje vingerwijzen zijn we snel rond. Alle centrumpartijen van rechts en links hebben de voorbije jaren mee aan de knoppen gezeten.
Allen hebben ze er stilzwijgend of trots mee ingestemd dat klimaatweerbaarheid altijd weer nog even kon wachten tot de volgende begrotingsronde.
Voor blushelikopters geldt hetzelfde als voor strategische stocks medisch hulpmateriaal: altijd verleidelijk als besparingspost.
Tot het te laat is.
Nochtans is klimaatverandering een van de systeemrisico’s die de houdbaarheid van onze welvaartsstaat bedreigt, naast vergrijzing en geopolitieke spanning.
Tot een doorgedreven beleid van adaptatie en weerbaarheid heeft het nooit geleid.
De Civiele Bescherming, een geschikte structuur voor klimaatrespons, werd door de regering-Michel zelfs grotendeels wegbespaard. Het zal onze tijd wel duren, toch?
Misschien is dit dan de zomer waarin bewindslui beseffen dat ‘klimaatadaptatie’ meer is dan stoer op de tanden bijten.
Goede concrete adaptatie vergt grote investeringen om risico’s te milderen en rampen te bestrijden.
Misschien dringt het eindelijk door. Misschien.
De consequentie van dat besluit is wel dat klimaatweerbaarheid geld kost.
Vergeef me mijn scepsis, maar mij zal het niet verbazen dat straks weer de riedel opklinkt dat klimaatbeleid ‘haalbaar en betaalbaar’ moet blijven en dat er dus niets moet gebeuren.
Zodat zelfs het opbranden van ons nationaal erfgoed in de Hoge Venen straks weer ‘vergeten’ zal zijn, wanneer de dagen korter en koeler worden en de begrotingen worden opgesteld.
Lees ook
Lees ook
Klik op de hyperlinks
en lees meer berichten
Bron: De Morgen