Gaza – Meer dan 350 Europese oud-diplomaten eisen dat de Europese Unie het associatieverdrag met Israël opschort


Voormalige Europese ministers, ambassadeurs en hoge ambtenaren roepen op de associatieovereenkomst met Israël op te schorten, omdat het systematisch de mensenrechten van Palestijnen schendt.

De Standaard

14 april 2026

Leestijd: 5 min


Terwijl de aandacht van de wereld is gericht op de (eveneens illegale) militaire operaties tegen Iran en Libanon, intensiveert Israël zijn illegale bezettingsbeleid in Gaza en op de Westelijke Jordaanoever, inclusief Oost-Jeruzalem.

Sinds 7 oktober 2023 zijn meer dan 73.000 Palestijnen gedood, waaronder 700 in de zes maanden sinds het ‘staakt-het-vuren’ in Gaza.

De annexatie van Palestijns land door kolonisten-terroristen – met bescherming van het Israëlische leger (IDF) – gaat in hoog tempo door, en er staan nog meer landroofacties gepland.

Het gaat dan onder meer om de cruciale E1-corridor, die de Westelijke Jordaanoever in tweeën deelt.

Daar wil de Israëlische regering binnenkort vergunningen verstrekken voor de bouw van 3.400 huizen.

Israël blijft volledig straffeloos handelen en ondermijnt daarmee de tweestatenoplossing en een toekomstige Palestijnse staat, die nochtans door 157 VN-lidstaten wordt erkend.

Dat patroon van illegaal gedrag komt terug in de willekeurige en onevenredige aanvallen van Israël op Libanon, waarbij al meer dan tweeduizend mensen zijn omgekomen en die tot grootschalige ontheemding en verwoesting hebben geleid.

Ondertussen krijgen de belegerde Palestijnse inwoners van Gaza niet de humanitaire hulp waar ze recht op hebben.

Dat komt door de aanhoudende toegangsbeperkingen die Israël oplegt aan UNRWA en internationale ngo’s, waardoor die de dringend benodigde hulpgoederen en diensten niet tot bij de getroffen bevolking krijgen.

Tegelijkertijd stremt het controversiële, door de Verenigde Staten geleide Board of Peace plan voor Gaza.

Het slaagt er zelfs niet in de Israëlische militaire aanvallen op Palestijnen in Gaza te beteugelen.

Alsof dat allemaal nog niet erg genoeg was, heeft Israël onlangs wetgeving aangenomen die voorziet in de doodstraf voor Palestijnen die worden aangeklaagd voor met terrorisme gerelateerde misdrijven, waarbij Joodse Israëli’s de jure zijn vrijgesteld.

Die weerzinwekkende wetgeving doet denken aan een apartheidsstaat die zonder wettelijke beperkingen handelt.

Kernbeginselen

In de verdragen van de Europese Unie staat dat het optreden van de EU op het internationale toneel moet worden geleid door:

De bevordering van democratie, de rechtsstaat,
de universaliteit en ondeelbaarheid van de mensenrechten en de fundamentele vrijheden,
de eerbiediging van de menselijke waardigheid en de beginselen van de VN en het internationaal recht.

De Israëlische regering schendt die kernbeginselen van de EU ten aanzien van Palestijnen. Als bezettingsmacht blijft zij nochtans juridisch en moreel verantwoordelijk voor het welzijn van die Palestijnen.

Het belangrijkste is dat dit gedrag een schending vormt van artikel 2 van het associatieverdrag tussen de EU en Israël.

Daarin staat dat “de betrekkingen tussen de partijen […] gebaseerd zijn op eerbiediging van de mensenrechten en de democratische beginselen […]“.

Die bepaling is een essentieel onderdeel van het associatieverdrag, beide partijen worden geacht ze na te leven.

De EU is er zowel in juli als in september 2025 niet in geslaagd zelfs maar een bescheiden pakket maatregelen samen te stellen tegen het optreden van Israël in Gaza – dat voor het Internationaal Gerechtshof wordt behandeld als mogelijke genocide.

Dat geaarzel wordt internationaal gezien als een voorbeeld van de dubbele moraal van de EU.

Partnerlanden hebben opgemerkt dat, terwijl Rusland terecht wordt gesanctioneerd, er geen reactie komt op het optreden van de Israëlische regering in Palestina en daarbuiten.

Ondertussen blijft Israël de Palestijnen aanvallen.

De Israëlische regering is kennelijk vastbesloten hen te marginaliseren en hun leven ondraaglijk te maken, met als uiteindelijk doel hen van hun land te verdrijven.

Terwijl Israël de mensenrechten van de Palestijnen en het internationaal recht systematisch schendt, blijft de EU verdeeld aan de zijlijn staan, zonder zelfs maar te proberen enige invloed uit te oefenen.

Dat is onaanvaardbaar.

Israël ter verantwoording

Daarom deze oproep aan de staats- en regeringsleiders van de EU en de leiders van de Europese instellingen.

  • Neem maatregelen om het associatieverdrag tussen de EU en Israël geheel of gedeeltelijk op te schorten.
  • Verbied de handel met illegale nederzettingen.
  • Zet de handel in militaire goederen met Israël stop.
  • Schort de deelname van Israël aan EU-programma’s op.
  • Breid de lijst van gesanctioneerde personen en visumverboden uit tot iedereen die betrokken is bij de onderdrukking van Palestijnen en schendingen van het internationaal recht.

Leg ook een reeks benchmarks inzake mensenrechten vast aan de hand waarvan het toekomstige gedrag van Israël kan worden gemonitord.

Niet-naleving van die benchmarks moet leiden tot aanvullende EU-sancties.

In deze tijd van onrust in het Midden-Oosten is het van cruciaal belang dat de EU optreedt en Israël ter verantwoording roept.

Dat moet een hoeksteen vormen van de nieuwe EU-strategie voor de regio, gebaseerd op de kernwaarden van de Unie. 

Deze oproep wordt ondertekend door 39 Belgische oud-diplomaten:

Thomas Antoine
Michel Ardui
Thomas Baekelandt
Philippe Beke
Jean-Luc Bodson
Frank Carruet
France Chainaye
Philippe Colyn
Joris Couvreur
Leo D’aes
Pol De Witte
Jean-François Delahaut
Bénédicte Frankinet
Wilfried Geens
Michel Godfrind
Ivo Goemans
Françoise Gustin
Danielle Haven
Philippe Jottard
Michel Lastchenko
Luc Liebaut
Dirk Loncke
Jean-Louis Mignot
Christian Monnoyer
Renier Nijskens
Bart Ouvry
Leo Peeters
Paul Rietjens
Nancy Rossignol
Jozef Smets
Johan Swinnen
Luc Teirlinck
Frank Van de Craen
Jan Van Dessel
Alain Van Gucht
Rudi Veestraeten
Dirk Verheyen
Marc Vinck
Lode Willems


Israël is de facto een apartheidsstaat geworden. © Marco Longari/afp

Lees ook


Overzicht

Lees alle berichten in deze categorieën

,

Bron: De Standaard

Welkom op Facebook

Welkom op Bluesky

Naar de website


Scroll naar boven