Noël Slangen is columnist. Hij beschrijft hoe zelfs regimes die zich onaantastbaar wanen, zoals dat van Trump, op termijn niet aan erosie ontkomen.
Noël Slangen – De Morgen
26 maart 2026
Leestijd: 4 min
Een dagelijkse portie Donald Trump bevat genoeg waanzin voor een jaar.
Terwijl in de Verenigde Staten zelf vrij lucide wordt gereageerd, vragen wij ons in Europa af of men aan de overkant van de oceaan collectief de pedalen kwijt is.
Ga er niet van uit dat de hele wereld zo denkt. Wij zijn verwend, gewend aan de rechten, vrijheden en welvaart waarvan een groot deel van de Europese bevolking geniet.
Intussen stellen kinderen moeilijke vragen over oorlogen die dichterbij komen, boeten we in aan nachtrust en wordt er elders moedeloos met het hoofd geschud.
Maar ook in Europa zijn er die hopen dat het oude Europa een afspiegeling wordt van Trumps wereldbeeld, en dromen van een totalitair regime waarin democratie en checks-and-balances razendsnel verdampen.
De geschiedenis leert ons nochtans dat totalitair leiderschap nooit duurzaam is en zelden mooi eindigt.
- Mussolini eindigde niet als staatsman, maar ondersteboven opgehangen aan een Esso-tankstation in Milaan.
- Ceaușescu stond in de december kou plots voor een geïmproviseerd vuurpeloton.
- Hitler verkoos de bunker boven rekenschap.
Het zijn extremen die ver afstaan van Trump. Maar niet elk autoritair bewind eindigt in bloed en kruitdamp. Soms komt het einde banaal, in zijn onvermijdelijkheid.
- Franco stierf in zijn bed, maar liet een land achter dat zich haastig van zijn erfenis loswrikte.
- In de Sovjet-Unie implodeerde het systeem toen Brezjnev en zijn opvolgers stierven en viel de verstarde machine onder Gorbatsjov simpelweg uit elkaar.
- Pinochet ontsnapte aan een gewelddadig einde, maar werd in zijn laatste jaren achtervolgd door rechtszaken en hoon.
Zelfs regimes die zich onaantastbaar wanen, ontkomen op termijn niet aan erosie.
Zou er iemand in het Witte Huis de tegenwoordigheid van geest hebben om te beseffen dat voor iedere ontsporing in de toekomst een prijs zal worden betaald?
Charlatan
- Er komt een tijd dat Donald Trump geen president meer is. Omdat het lichaam uiteindelijk het achteruithollende verstand zal volgen. Of omdat verkiezingen een einde maken aan zijn macht of mandaat.
- Er komt een tijd dat de naam Trump niet enkel van het Kennedy Center zal worden geschraapt, maar dat de goudkleurige letters verdwijnen alsof ze er nooit waren.
- Er komt een tijd dat de miljarden die de kleptocratische Trump-dynastie tijdens dit presidentschap verzamelde, teruggeëist zullen worden. Men zal achter de opbrengsten van het misbruik van het presidentschap aangaan, met bondgenoten die plotsklaps veranderen in aanklagers.
- Er komt een tijd dat de techgiganten zullen geconfronteerd worden met nieuwe regelgeving en antitrustwetten, als antwoord op de manier waarop ze onbeschroomd invloed kochten om ongestoord hun macht uit te breiden.
- Er komt een tijd dat ook zijn trouwste aanhangers zich zullen realiseren dat Amerika onder zijn bewind van China de machtigste natie ter wereld heeft gemaakt. En dat de heropbouw van de voormalige invloed van de Verenigde Staten een proces van lange adem zal zijn en een hoge prijs zal kennen.
- Er komt een tijd dat de windparken van TotalEnergies alsnog verrijzen voor de Amerikaanse kusten. Maar dat het bedrijf het miljard dat Trump hen gaf om de blik naar olie en gas te richten, gewoon zal houden.
- Er komt een tijd dat wij ons in Europa zullen afvragen of wij niet te gewillig en lijdzaam zijn geweest. En of het wel normaal was dat Trump en Poetin zo goed overeenkwamen wanneer het erop aankwam zich stelselmatig achter dezelfde extreemrechtse politici te scharen, zoals de AfD, Le Pen, Van Grieken en Orbán.
- Er komt een tijd dat ook de Republikeinse Partij zal beseffen dat de rechten en principes die men opgeeft wanneer men de macht heeft, zich tegen haar keren wanneer die verdwijnt. En dat respect voor de minderheid essentieel is om een democratie gezond te houden, omdat wie macht misbruikt te veel repercussies vreest als men die ooit loslaat.
- En er komt een tijd dat de Amerikaanse bevolking beseft dat ze de sleutels van het land in handen heeft gegeven aan een holle charlatan. Het verdwijnen van democratie leidt onvermijdelijk tot economische uitputting en een bevolking die langzaam maar zeker haar schroom verliest.
Tot die tijd komt, kunnen we slechts hopen dat wat vandaag vernietigd wordt, morgen nog te herstellen is.
Lees ook
Klik op de hyperlinks hieronder
en vind meer berichten
Bron: De Morgen